Dat blijkt uit nieuw onderzoek van het Leids Universitair Medisch Centrum (LUMC), gepubliceerd in het European Journal of Epidemiology. De onderzoekers laten bovendien zien dat vaccinatie de kans op oversterfte na een coronabesmetting aanzienlijk verminderde.

Voor het onderzoek analyseerden wetenschappers gegevens van bijna 3,8 miljoen Nederlanders van 63 jaar en ouder. Daarbij werden landelijke gegevens over sterfte, geregistreerde coronabesmettingen en vaccinaties gecombineerd in een geavanceerd statistisch model. Het onderzoek richtte zich op de jaren 2020 en 2021.

Ruim 13.000 extra sterfgevallen

De onderzoekers berekenden dat de absolute oversterfte in deze periode 0,34% bedroeg. Dat komt overeen met ongeveer 13.120 extra sterfgevallen en 4,41% van alle sterfgevallen in de onderzochte groep.

De oversterfte was het hoogst bij de oudste leeftijdsgroepen en kwam vaker voor bij mannen dan bij vrouwen. Bij mannen van 90 jaar en ouder bedroeg de absolute oversterfte 2,82%, terwijl deze bij vrouwen van dezelfde leeftijdsgroep 0,91% was.

Grootste risico kort na besmetting

Volgens de onderzoekers trad de meeste oversterfte op in de eerste 4 weken na een positieve coronatest. Ook na deze acute fase bleef de sterfte echter hoger dan verwacht. Daarmee bevestigt de studie dat de gevolgen van een coronabesmetting verder reiken dan alleen de eerste weken van ziekte.

Mensen die een coronabesmetting doormaakten zonder voorafgaande vaccinatie hadden het hoogste risico op oversterfte. Vooral bij oudere mannen was dit effect duidelijk zichtbaar.

Vaccinatie verlaagt risico

Een belangrijke conclusie van het onderzoek is dat vaccinatie bescherming bood tegen oversterfte. Ook als mensen na vaccinatie alsnog besmet raakten met SARS-CoV-2, was het extra sterfterisico aanzienlijk lager dan bij niet-gevaccineerden.

Daarnaast bleek dat gevaccineerden minder vaak een geregistreerde coronabesmetting opliepen. Het beschermende effect van vaccinatie op sterfte was volgens de onderzoekers echter sterker dan het effect op het voorkomen van besmettingen.

Belang voor toekomstige pandemieën

Volgens het LUMC biedt het onderzoek waardevolle inzichten voor de voorbereiding op toekomstige pandemieën. De resultaten laten zien welke bevolkingsgroepen het meest kwetsbaar zijn en onderstrepen het belang van vaccinatieprogramma's voor ouderen.

De onderzoekers concluderen dat alle leeftijds- en geslachtsgroepen in de studie profiteerden van vaccinatie, maar dat de absolute gezondheidswinst het grootst was bij de oudste Nederlanders. Daarmee ondersteunen de resultaten de keuze om ouderen tijdens de vaccinatiecampagne als eerste te vaccineren.

Bron: LUMC

Meer informatie over de rol van voeding en leefstijl in de preventie, behandeling en het herstel van COVID-19, zie:

• e-book COVID-19 voeding en leefstijl

Gerelateerd nieuws:

• Lage vitamine-D-status leidt tot slechtere prognose na een COVID-19 infectie