IJzer en mangaan hebben meer met elkaar te maken dan op het eerste gezicht lijkt. Beide spoorelementen maken deels gebruik van dezelfde transportmechanismen in de darm. Daardoor kan bij een ijzerdeficiëntie de opname van mangaan toenemen.
Vooral bij extra mangaanblootstelling via supplementen, verrijkte voeding of drinkwater kan de veiligheidsmarge daardoor kleiner worden.
Lage ferritine, hogere mangaanopname
Onderzoek laat zien dat vrouwen met lage ferritinewaarden meer mangaan kunnen opnemen. Transporteiwitten zoals DMT1 spelen waarschijnlijk een rol bij deze interactie tussen ijzer en mangaan. Een ijzerdeficiëntie betekent overigens niet dat automatisch een mangaanintoxicatie ontstaat: het lichaam kan een hogere mangaanopname deels compenseren door meer mangaan uit te scheiden.
Extra aandacht is relevant voor groepen waarbij een ijzerdeficiëntie relatief vaak voorkomt, zoals jonge kinderen, vrouwen in de vruchtbare leeftijd en zwangeren. Bij zwangeren stijgt bovendien het mangaangehalte in het bloed van nature gedurende de zwangerschap. Een ijzerdeficiëntie kan de relatie tussen mangaanblootstelling en de ontwikkeling van het kind mogelijk beïnvloeden.
Geen reden om mangaanrijke voeding te beperken
Bij een ijzerdeficiëntie ligt de prioriteit bij het vaststellen en behandelen van het ijzertekort. Een normale voeding met mangaanrijke producten, zoals volkorenproducten, peulvruchten, noten en groente en thee, hoeft niet te worden beperkt. Wel is voorzichtigheid verstandig met losse mangaansupplementen en voedingssupplementen met hoge mangaandoseringen.
Meer weten over de wisselwerking tussen ijzer en mangaan?
Waarom neemt de mangaanabsorptie toe bij een lage ijzerstatus? Welke groepen verdienen extra aandacht en wat betekent dit voor voedingssupplementen?
In het nieuwe e-book Alles over Mangaan leest u meer over deze en vele andere interacties tussen mangaan, voeding en gezondheid. Uw mangaankennis verder verdiepen? Volg dan ook de E-learning module Mangaan van VoedingOnline, zie: