Inhoudsopgave

Alles over Thiamine

8 februari 2018


5.3.7 Hartfalen

Chronisch gebruik van lisdiuretica (furosemide, bumetanide en etacrynezuur) kan leiden tot een thiaminedeficiŽntie (Sica D.A. 2007).

Door een toename van de urineproductie wordt de reabsorptie van thiamine door de nier belemmerd en neemt daardoor de thiamine-uitscheiding met de urine toe (Rieck J. 1999, Hendler S.S. 2008). Dit leidt bij een significant aantal patiŽnten met hartfalen en chronisch gebruik van lisdiuretica tot een thiaminedeficiŽntie (Yui Y. 1980, Seligmann H. 1991, Brady J.A. 1995, Leslie D. 1996, Suter P.M. & Vetter W. 2000, Suter P.M., Haller J. 2000, Zenuk C. 2003, Hanninen S.A. 2006, Keith M.E. 2009, Katta N. 2016, Teigen L.M. 2016). Vooral oudere patiŽnten lopen een extra risico (Suter P.M. & Vetter W. 2000) (zie verder ouderen).

Daarnaast remmen furosemide en digoxine de thiamine-opname in de hartspier (Zangen A. 1998, Katta N. 2016).

Naast het thiamineverlies via de urine, is vaak bij patiŽnten met hartfalen de thiamine-inname ook beperkt. Dit wordt veroorzaakt door een verminderde eetlust (door een vol gevoel en een snelle verzadiging) en door een andere voedselkeuze vanwege een natriumbeperking (zoals het vermijden van brood en vlees) (Brady J.A. 1995, Sica D.A. 2007).

 

ThiaminedeficiŽntie

Bij patiŽnten met hartfalen komt een thiaminedeficiŽntie frequent voor (in 13-33% van de patiŽnten) (Kwok T. 1992, Pfitzenmeyer P. 1994, Hanninen S.A. 2006, Lee J.H. 2011, Jain A. 2015, Ahmed M. 2015).

Bij stabiele patiŽnten met hartfalen die thuis wonen, ligt dit percentage lager (< 12%) (Teigen L.M. 2016).

 

Verergering hartfalen

Een thiaminedeficiŽntie kan de mate van hartfalen verergeren (Wooley J.A. 2008, McKeag N.A. 2012, Azizi-Namini P. 2012) (zie figuur 18).

Daarnaast kan een thiaminedeficiŽntie leiden tot hartfalen met een acute decompensatie (Khan A. 2011).

Figuur 18: Een thiaminedeficiŽntie kan de mate van hartfalen verergeren

Een thiaminedeficiŽntie kan de mate van hartfalen verergeren

 

 

Thiaminesuppletie

Thiaminesuppletie (200-300 mg thiamine) leidt vervolgens tot een herstel van de thiaminestatus waarbij ook een verbetering van de hartfunctie bij patiŽnten met chronisch hartfalen is waargenomen (Shimon I. 1995, Ozawa H. 2001, Mendoza C.E. 2003, Schoenenberger A.W. 2012, DiNicolantonio J.J. 2013, Jain A. 2015).

Op dit moment zijn er nog geen grote gerandomiseerde studies gedaan. Toch wordt thiaminesuppletie wel voor de dagelijkse klinische praktijk geadviseerd als de voedselinname en voedingstoestand matig zijn (Wilcox C.S. 1999, Hughes C. 1999, Wooley J.A. 2008, Lee J.H. 2011, Azizi-Namini P. 2012).

 

Conclusies

Een goed voedingsadvies met voldoende thiamine is van belang voor de patiŽnt met hartfalen.

Gezien het grote risico op een thiaminedeficiŽntie bij hartfalen is het belangrijk om de thiaminestatus te bepalen en te monitoren.

Daarnaast is meer onderzoek nodig of standaard thiaminesuppletie effectief is voor alle patiŽnten met hartfalen of voor bepaalde subgroepen.

 

Bronnen


Reacties tonen.